Van links naar rechts: Angus Young (leadgitaar), Phil Lageat (auteur), Vanessa Girth (art direction), Cliff Williams (bas)
Nu AC/DC zich klaarmaakt voor zijn terugkeer naar Frankrijk met twee concerten in het Stade de France (zonder Malcolm Young op slaggitaar, vervangen door zijn neef Stevie), verschijnt er een indrukwekkend werk, zowel qua gewicht (4,5 kilo!) als qua inhoud: AC/DC Tours De France 1976-2014 blikt in 712 pagina’s terug op 38 jaar relatie tussen Frankrijk en de grootste rockband ter wereld. Met twee albums opgenomen in Frankrijk, de film Let There Be Rock en 62 concerten, is er genoeg materiaal, dat tot in de kleinste details wordt uitgeplozen door de twee auteurs, Baptiste Brelet en Philippe Lageat. Laatstgenoemde is dé Franse referentie op het gebied van AC/DC, een gepassioneerde kenner met een encyclopedische kennis die ook een sleutelfiguur is in de Franse metal-pers: hij was hoofdredacteur van Hard Rock en leidt vandaag Rock Hard. Dit jaar viert hij zijn 20 jaar in het vak, pen met studs in de hand. Wij spraken hem over het gigantische project dat Tours De France 1976-2014 is geworden.
Hoe begon jouw kennismaking met AC/DC?
Ik ontdekte de band in 1978, ik was toen tien jaar! Het gebeurde toevallig, via de oudere broer van een vriend die ernaar luisterde.
1978, dat is de periode van het album Powerage, toch?
Ja, precies! Het was liefde op het eerste gehoor, ook al luisterde ik toen al af en toe naar andere dingen, vooral singles van Queen en Status Quo. Daarna kocht ik de albums van AC/DC zodra ze uitkwamen, en ik zag ze voor het eerst live op 23 januari 1981 in het Parc de Penfeld in Brest, tijdens de Back In Black-tour. Maar eigenlijk zag ik ze voor het eerst een paar dagen eerder in de bioscoop, dankzij de film Let There Be Rock, die ik twee keer achter elkaar keek! Tot dan toe kende ik ze alleen van foto’s en albumhoezen, en plots kwamen Angus Young (sologitaar) en Bon Scott (zang) tot leven… Best en Rock & Folk begonnen erover te schrijven, maar de film gaf me eindelijk beelden bij de woorden die ik tot dan toe had gelezen.
Hoe ben je van fan naar vriend van de band geëvolueerd?
Ik had ze in 1982 in Nantes moeten zien, maar dat concert werd afgelast. Daarna zag ik ze in 1984 in Bercy, en vervolgens op elke Franse tour: in 1988 in het Zénith, in 1991 in Bercy, in 1991 in Vincennes, en zo verder tot de Black Ice-tour. In 1988 ging ik naar hun hotel, in een tijd dat fans nog niet massaal hotels bestormden. We waren met vijf of zes en konden hen drie dagen lang zien, uitgebreid praten, foto’s maken… Toen besefte ik dat de muzikanten exact overeenkwamen met het beeld dat ik van hen had: toegankelijk, bescheiden, eenvoudig, heel menselijk. Mijn passie werd nog groter, en samen met André Cadiou, een andere fan, begon ik een fanzine over AC/DC. Dat werd in 1991 Let There Be Light, “laat er licht zijn”, want ons doel was licht te werpen op minder bekende aspecten van de band. We begonnen steeds meer concerten te bezoeken, ook in het buitenland. Alles ging snel: we bouwden goede relaties op met het Engelse management van de band, ontmoetten Stevie Young (slaggitaar) en George Young (producer), en kregen backstagepassen…
Dus je werd journalist?
In 1995 was ik aanwezig bij de opnames van de videoclip Hard As A Rock, helemaal vooraan, en ik maakte urenlang foto’s. Terug thuis belde ik Hard Rock Magazine en zij waren geïnteresseerd, want het was het eerste Franse artikel over het album Ballbreaker. Ze vroegen me daarna of ik ook iets anders dan AC/DC leuk vond, en aangezien ik hardrock en rock in het algemeen graag hoor, begon ik voor hen te schrijven. Door een samenloop van omstandigheden werd ik na acht maanden hoofdredacteur. Ik bleef dat van 1995 tot 2001, en in 2001 richtte ik Rock Hard op, dat deze maand zijn 150ste nummer uitbrengt.
Een fragment uit het boekwerk!
Hoe ben je uiteindelijk aan het boek Tours De France 1976-2014 begonnen?
In 2007 ontmoette ik Baptiste Brelet, die het webzine Can’t Stop AC/DC beheerde en me om mijn mening vroeg. We raakten bevriend en hij zei dat hij in het volgende nummer een artikel wilde schrijven over alle Franse concerten van AC/DC. Toevallig was ik daar ook al een paar maanden mee bezig als voorbereiding voor een complete biografie. Toen Arnaud Durieux zijn zeer volledige en geslaagde biografie (AC/DC Maximum Rock N’ Roll) uitbracht, vond ik dat het geen zin had daarachteraan te gaan. Daarom besloten Baptiste en ik ons te concentreren op Frankrijk, waar albums zijn opgenomen, tv-optredens zijn geweest, signeersessies… Het is een ware roman. 7 jaar, 220 interviews, 1300 foto’s en 1200 documenten later kwam het boek eindelijk uit!
Denk je dat het concept van je boek ook toepasbaar is op andere landen dan Frankrijk?
Frankrijk is de derde markt voor AC/DC, na de Verenigde Staten en Duitsland. Er zouden dus boeken kunnen verschijnen over die landen, evenals over Australië en Engeland. Maar ik weet dat er een boek in voorbereiding is over AC/DC en België: een klein land, dus niet enorm veel concerten, maar toch een verhaal om te vertellen.
Waarom is de relatie tussen AC/DC en Frankrijk ingewikkeld?
Het eerste AC/DC-concert in Frankrijk had in 1976 moeten plaatsvinden op het festival van Orange, maar door politieke intriges werd het geannuleerd. De band trad toen op als voorprogramma van Rainbow, en hun eerste Franse concert vond uiteindelijk plaats in Besançon, voor 713 toeschouwers. Er was dus in het begin niet veel enthousiasme: Frankrijk was in 1976 geen rock’n’roll-land… In 2015 is dat nog steeds niet zo, dus je kunt je de situatie toen wel voorstellen! In 1979, met de Highway To Hell-tour, waren er een vijftiental concerten in Frankrijk: de band kreeg een echt publiek, dat nog verder groeide met Back In Black. Vanaf 1982 voelde je al enige verzadiging, en in 1984 zorgden organisatorische problemen ervoor dat ze in Lyon slechts voor 2000 mensen speelden. De echte comeback kwam in 2001 met het Stade de France, met een familiepubliek.
Hoe verklaar je de lange levensduur van de band?
De belangrijkste reden is eerlijkheid: de bandleden weten dat ze eenvoudige muziek maken – wat niet hetzelfde is als simplistisch – en ze hebben nooit meegedaan aan de mode van een nieuw imago bij elk album. Ze waren nooit te zien bij prijsuitreikingen, en ze kwamen nooit in de roddelpers. Een publiek dat op zoek is naar pure sensaties kan zich zeggen: “die band past bij mij, want ik zou die slaggitarist kunnen zijn.” Het zijn uitstekende muzikanten, een goed geoliede machine, heel strak. Niets wordt aan het toeval overgelaten. Malcolm speelde op snaren zo dik als treinrails. Ik herinner me het einde van een concert waar ik zijn Fender-plectrums Extra Heavy op de grond vond, helemaal versleten. Tijdens de Back In Black-periode speelde hij op een Gretsch White Falcon, bijna even groot als hijzelf. Zo’n klein lichaam en zo’n gigantisch geluid, dat is ongelooflijk krachtig, en dat komt niet van geluidseffecten: ze gebruiken geen pedalen! Stevie is zijn beschermeling en hij heeft uitstekend werk geleverd op Rock Or Bust.
Van links naar rechts: Stevie Young (slaggitaar), Cliff Williams (bas), Angus Young (leadgitaar), Phil Lageat (auteur), Baptiste Brelet (auteur), Brian Johnson (zang)
Welke reacties kreeg je van de band zelf over het boek?
Ik moet toegeven dat we wat nerveus waren: AC/DC heeft nog nooit meegewerkt aan de promotie van een boek, welk dan ook. Zelfs op heel respectvolle verzoeken hebben ze nooit gereageerd. Dit keer hadden we de kans om gebruik te maken van eerder afgenomen interviews en mochten we Brian Johnson (zang) en Malcolm Young (slaggitaar) speciaal voor het boek interviewen. Ze waren dus op de hoogte van het project en sommigen reageerden zelfs heel positief. Toch vertellen we ook niet altijd rooskleurige episodes. Toen ze het 4,5 kilo zware boek zagen, konden ze nauwelijks geloven dat het alleen over Frankrijk ging! Ze accepteerden een foto met het boek, spraken erover in Franse interviews en gaven er steeds lovende woorden over. Dat is een primeur! Angus feliciteerde Vanessa Girth voor de vormgeving en was erg geraakt door het idee dat het boek door fans zelf werd gemaakt en uitgegeven.
Hoeveel uur hebben jullie eraan gewerkt?
Ik heb daar geen notities van gemaakt, wat ik nu betreur! Baptiste, Vanessa en ik hebben alle drie banen: Vanessa en ik bij Rock Hard, met elke maand een nummer om uit te brengen, en Baptiste schrijft bij Terra Eco in Nantes. We moesten dus onze vrije tijd gebruiken: weekends, avonden. We hebben urenlang aan de telefoon gezeten, interviews uitgetypt en alles in de tegenwoordige tijd geschreven, alsof alle getuigen rond één tafel zaten.
Hebben jullie meerdere drukken gemaakt?
Het boek verscheen in de boekhandel op 16 oktober en was binnen een maand al uitverkocht. We hebben dus een tweede druk gedaan en op 20 januari komt de derde. Tegen het einde van de derde druk zullen er ongeveer 12.000 exemplaren verkocht zijn, wat een goed resultaat is gezien het heel specifieke karakter en de prijs van het boek. We hebben mooi papier gebruikt en het is in Frankrijk gedrukt.
Hoe verklaar je dat succes?
Dat komt door meerdere dingen: om te beginnen is het boek in het Frans. Meestal krijgen AC/DC-fans boeken die eerst in het Engels verschijnen en niet altijd vertaald worden. Daarnaast hebben we een oproep gedaan aan fans om hun documenten en getuigenissen te delen, en zo ontstond er een echte uitwisseling. Francis Zégut (radio-dj en groot fan van de band) noemde Tours De France een participatief boek! Helemaal waar! Tenslotte heeft elke fan die AC/DC live zag zijn eigen herinneringen: sommigen zagen hen in de jaren ’80 en nooit meer daarna, anderen alleen tijdens de Black Ice-tour… Voor al die mensen roept het boek een periode van hun leven op. We hebben geprobeerd de lezers terug te brengen naar die momenten, het opent de herinneringsdoos.
Tours de France 1976-2014
Editions Point Barre
69,90€
Verkrijgbaar in de boekhandel, maar ook op www.acdclelivre.fr (in een “speciale” gesigneerde editie met affiche uit 1978)
